Dlaczego dwulatek nie mówi? Kiedy czekać, a kiedy iść do specjalisty

Co zwykle potrafi dwulatek?

Około drugich urodzin większość dzieci:

• rozumie proste polecenia, np. „daj misia”, „chodź do mnie”,
• mówi co najmniej kilkadziesiąt słów, także niepełnych albo „po swojemu”,
• zaczyna łączyć dwa słowa, np. „mama daj”, „tata auto”,
• pokazuje palcem, żeby coś Ci pokazać albo o coś poprosić,
• reaguje na swoje imię.

To orientacyjny obraz, a nie sztywna norma — rozwój mowy ma szeroki zakres. Dlatego ważniejsze od pojedynczej liczby słów jest to, czy dziecko rozumie mowę, chce się komunikować i robi postępy.

Kiedy nie czekać i zgłosić się do specjalisty?

• dziecko w wieku około 18 miesięcy nie mówi żadnego słowa,
• dwulatek mówi tylko kilka słów albo w ogóle nie łączy dwóch słów,
• dziecko nie rozumie prostych próśb i nie pokazuje palcem,
• nie reaguje na imię albo masz wątpliwości, czy dobrze słyszy,
• dziecko przestało używać słów lub umiejętności, które już miało — to sygnał do pilnej konsultacji,
• ma trudności z gryzieniem, żuciem lub stale oddycha przez usta.

Jakie mogą być przyczyny?

Przyczyn bywa wiele: niedosłuch (także przejściowy, np. po częstych zapaleniach uszu), rozwojowe zaburzenie języka, zaburzenia ze spektrum autyzmu, ogólne opóźnienie rozwoju albo po prostu wolniejsze tempo. Nie da się ich rozróżnić „na oko” — dlatego warto zrobić diagnozę, zamiast czekać.

Od czego zacząć?

1. Badanie słuchu — u laryngologa lub audiologa. To pierwszy krok, bo dziecko, które słabo słyszy, nie nauczy się dobrze mówić.
2. Konsultacja logopedyczna — logopeda oceni rozumienie, mówienie i sprawność narządów mowy oraz powie, czy potrzebna jest terapia.
3. Dalsza diagnoza — jeśli specjalista zobaczy także inne trudności, może zalecić konsultację psychologa, neurologa lub psychiatry dziecięcego.
4. Wczesne wspomaganie rozwoju — gdy u dziecka stwierdzono niepełnosprawność, publiczna poradnia może wydać opinię o potrzebie WWR. Zajęcia są wtedy bezpłatne. Jak uzyskać opinię.

Co możesz robić w domu już teraz?

• mów do dziecka dużo i prosto — nazywaj to, co robicie („myjemy ręce”, „jedzie autobus”),
• czytajcie razem książeczki z obrazkami i pytaj „gdzie jest…?”,
• odpowiadaj na każdą próbę komunikacji — gest, dźwięk, słowo,
• dawaj wybór: „chcesz jabłko czy banana?” zamiast pytań, na które wystarczy kiwnąć głową,
• ogranicz czas przed ekranem — nie zastąpi rozmowy z dorosłym,
• nie zmuszaj do powtarzania („powiedz ładnie…”) — to częściej zniechęca niż pomaga.

Jeśli coś Cię niepokoi, zadzwoń albo zostaw numer — umówimy konsultację logopedyczną w Dzierżoniowie lub Świdnicy.